वाक्यप्रचार

 

सर्वस्व पणाला लावणे सर्व शक्य मार्गाचा अवलंब करणे
साखर पेरणे गोड गोड बोलून आपलेसे करणे
सामोरे जाणे निधड्या छातीने संकटास तोंड देणे
साक्षर होणे निधड्या छातीने संकटास तोंड देणे
साक्षात्कार होणे आत्मिक ज्ञान प्राप्त होणे, खरेखुरे स्वरूप कळणे
सुताने स्वर्गाला जाणे आत्मिक ज्ञान प्राप्त होणे, खरेखुरे स्वरूप कळणे
सूतोवाच करणे पुढे घडणाऱ्या गोष्टींची प्रस्तावना करणे
सोन्याचे दिवस येणे अतिशय चांगले दिवस येणे
संधान बांधणे जवळीक निर्माण करणे
संभ्रमात पडणे गोंधळात पडणे
स्वप्न भंगणे गोंधळात पडणे
स्वर्ग दोन बोटे उरणे आनंदाने, गर्वाने अतिशय फुगून जाणे
हट्टाला पेटणे मुळीच हट्ट न सोडणे
हमरीतुमरीवर येणे जोराने भांडू लागणे
हरभऱ्याच्या झाडावर चढवणे खोटी स्तुती करून मोठेपणा देणे
हसता हसता पुरेवाट होणे अनावर हसू येणे
हस्तगत करणे ताब्यात घेणे
हातपाय गळणे धीर सुटणे
हातचा मळ असणे सहज शक्य असणे
हात ओला होणे फायदा होणे
हात टेकणे नाइलाज झाल्याने माघार घेणे
हात देणे मदत करणे
हात मारणे ताव मारणे, भरपूर खाणे
हाय खाणे धास्ती घेणे
हात चोळणे चरफडणे
हातावर तुरी देणे डोळ्यांदेखत फसवून निसटून जाणे
हात हालवत परत येणे काम न होता परत येणे
हात झाडून मोकळे होणे जबाबदारी अंगाबाहेर टाकणे किंवा जबाबदारी टाळून मोकळे होणे
हातापाया पडणे गयावया करणे
हातात कंकण बांधणे प्रतिज्ञा करणे
हाताला हात लावणे थोडीदेखील मेहनत न घेता फुकटचे श्रेय घेणे
हातावर शिर घेणे जिवावर उदार होणे किंवा प्राणांचीही पर्वा न करणे
हात धुऊन पाठीस लागणे चिकाटीने एखाद्या गोष्टीच्या मागे लागणे
पोटात ब्रह्मराक्षस उठणे खूप खावेसे वाटणे
प्रश्नांची सरबत्ती करणे एकसारखे प्रश्न विचारणे
प्राण कानांत गोळा होणे ऐकण्यासाठी अतिशय उत्सुक होणे
प्राणावर उदार होणे जिवाची पर्वा न करणे
फाटे फोडणे उगाच अडचणी निर्माण करणे
फुटाण्यासारखे उडणे झटकन राग येणे
बट्याबोळ होणे विचका होणे
अभ्रा करणे बोभाटा करणे, सगळीकडे प्रसिद्ध करणे
बारा वाजणे पूर्ण नाश होणे
बादरायण संबंध असणे ओढूनताणून लावलेला संबंध असणे
बत्तिशी रंगवणे जोराने थोबाडात मारणे
बुचकळ्यात पडणे गोंधळून जाणे
बेत हाणून पाडणे बेत सिद्धीला जाऊ न देणे
बोचणी लागणे एखादी गोष्ट मनाला लागून राहणे
बोटावर नाचवणे आपल्या इच्छेप्रमाणे दुसऱ्याला वागायला लावणे
बोल लावणे दोष देणे, बुद्धिहीन असणे
बोला फुलाला गाठ पडणे दोन गोष्टीची सहजासहजी एक वेळ येणे
भगीरथ प्रयत्न करणे चिकाटीने प्रयत्न करणे
धान नसणे जाणीव नसणे
भारून टाकणे पूर्णपणे मोहून टाकणे
मनात मांडे खाणे व्यर्थ मनोराज्य करणे
मान ताठ ठेवणे स्वाभिमानाने वागणे
माशा मारणे कोणताही उद्योग न करणे
मिशीवर ताव मारणे बढाई मारणे
मधून विस्तव न जाणे अतिशय वैर असणे
मूग गिळणे उत्तर न देता गप्प राहणे
मधाचे बोट लावणे आशा दाखवणे
मनात घर करणे मनात कायमचे राहणे
मन मोकळे करणे सुखदुःखाच्या गोष्टी बोलून दाखविणे
मनाने घेणे मनात पक्का विचार येणे
मन साशंक होणे मनात संशय वाटू लागणे
मनावर ठसणे मनावर जोरदारपणे बिंबणे
मशागत करणे मेहनत करून निगा राखण
मात्रा चालणे योग्य परिणाम होणे
रक्ताचे पाणी करणे अतिशय मेहनत करणे
राईचा पर्वत करणे क्षुल्लक गोष्टीला उगाच मोठे स्वरूप देणे
राख होणे पूर्णपणे नष्ट होणे
राब राबराबणे सतत खूप मेहनत करणे
राम नसणे अर्थ नसणे
राम म्हणणे शेवट होणे, मृत्यू येणे
लष्कराच्याभाकऱ्या भाजणे दुसऱ्यांच्या उठाठेवी करणे
लहान तोंडी मोठा घास घेणे आपणांस न शोभेल अशा प्रकारे वरचढपणा दाखवणे
लक्ष वेधून घेणे लक्ष ओढून घेणे
लक्ष्मीचा वरदहस्त असणे लक्ष्मीची कृपा असणे, श्रीमंती असणे
लौकिक मिळवणे सर्वत्र मान मिळवणे
वकीलपत्र घेणे एखाद्याची बाजू घेणे
वाट लावणे विल्हेवाट लावणे, मोडूनतोडून टाकणे
वाटाण्याच्या अक्षता लावणे स्पष्टपणे नाकारणे
वठणीवर आणणे ताळ्यावर आणणे
वणवण भटकणे एखादी गोष्ट मिळवण्यासाठी खूप फिरणे
वाचा बसणे एक शब्दही बोलता न येणे
विचलित होणे मनाची चलबिचल होणे
विसंवाद असणे एकमेकांशी न जमणे
वड्याचे तेल वांग्यावर काढणे एकाचा राग दुसऱ्यावर काढणे
विडा उचलणे निश्चय किंवा प्रतिज्ञा करणे
वेड घेऊन पेडगावला जाणे मुद्दाम ढोंग करणे
दुधात साखर पडणे अधिक चांगले घडणे
द्राविडी प्राणायाम करणे सोपा मार्ग सोडून कठीण मार्गाने जाणे
दात खिळी बसणे बोलणे अवघड होणे
दत्त म्हणून उभे राहणे एकाएकी हजर होणे
दाती तृण घरणे शरणागती पत्करणे
दातांच्या कण्या करणे अनेक वेळा विनंती करून सांगणे
दाढी धरणे विनवणी करणे
दात धरणे वैर बाळगणे
दाद मागणे तक्रार करून किंवा गा-हाणे सांगून न्याय मागणे
दबा धरून बसणे टपून बसणे
दगा देणे फसवणे
सहीसलामत सुटणे दोष न येता सुटका होणे
श्रीगणेशा करणे आरंभ करणे
शंभर वर्षे भरणे नाश होण्याची वेळ येणे
शब्द जमिनीवर पडू न देणे दुसऱ्याच्या इच्छेनुसार लगेच कार्यवाही करणे
शहानिशा करणे एखाद्या गोष्टीबाबत चौकशी करून खात्री करून घेणे
शिगेला पोचणे शेवटच्या टोकाला जाणे
दगडावरची रेघ खोटे न ठरणारे शब्द
दातांच्या कण्या करणे अनेक वेळा विनंती करून सांगणे
दाती तृण धरणे शरणागती पत्करणे
दोन हातांचे चार हात होणे विवाह होणे
दुसऱ्याच्या ओंजळीने पाणी पिणे दुसऱ्याच्या तंत्राने किंवा सल्ल्याने चालणे
दातास दात लावून बसणे काही न खाता उपाशी राहणे
दुःखावर डागण्या देणे दुःखी झालेल्या माणसाला वाईट वाटेल असे बोलून आणखी दुःख देणे
धरणे धरणे हट्ट धरून बसणे
धारातीर्थी पडणे रणांगणावर मृत्यू येणे
धाबे दणाणणे खूप घाबरणे
धूळ चारणे पूर्ण पराभव करणे
नजरेत भरणे उठून दिसणे
नजर करणे भेटवस्तू देणे
नाक घासणे स्वत: चे कार्य साधण्यासाठी दुसऱ्याचे पाय धरणे
नाक ठेचणे नक्षा उतरवणे
नाक मुरडणे नापसंती दाखवणे
नाकावर राग असणे लवकर चिडणे
नाक वर असणे ऐट, दिमाख किंवा ताठा असणे
नाकाला मिरच्या झोंबणे एखाद्याचे वर्म काढल्यामुळे त्याला राग येणे
नाकीनऊ येणे मेटाकुटीला येणे, फार त्रास होणे
नांगी टाकणे हातपाय गाळणे
धूळ चारणे पूर्ण पराभव करणे
नाकाने कांदे सोलणे स्वत: मध्ये दोष असूनही उगाच बढाया मारणे
नक्राश्रू ढाळणे अंतर्यामी आनंद होत असता बायत: दु:ख दाखवणे
नक्षा उतरवणे गर्व उतरवणे
नाकाशी सूत धरणे आता मरतो की घटकेने मरतो अशी स्थिती निर्माण होणे
पाठीशी घालणे संरक्षण देणे
पाणी पडणे वाया जाणे
पाणी मुरणे कपटाने काहीतरी लपवून ठेवणे, गुप्त कट शिजत असणे
पाणी पाजणे पराभव करणे
पाणी सोडणे आशा सोडणे
पदरात घेणे स्वीकारणे
पदरात घालणे चूक पटवून देणे, स्वाधीन करणे
पाचवीला पुजणे त्रासदायक गोष्टींची कायमची सोबत असणे
पाठ न सोडणे एखाद्या गोष्टीचा पिच्छा पुरवणे
पाढा वाचणे सविस्तर हकिकत सांगणे
पादाक्रांत करणे जिंकणे
पार पाडणे पूर्ण करणे
पराचा कावळा करणे मामुली गोष्टीला भलतेच महत्त्व देणे
पाऊल वाकडे पडणे वाईट मार्गाने जाणे
तळहातावर शिर घेणे जिवावर उदार होणे
तोंडचे पाणी पळणे अतिशय घाबरणे, भयभीत होणे
अतिशय घाबरणे भयभीत होणे
तोंडाला पाणी सुटणे लालसा उत्पन्न होणे
त्राटिका कजाग बायको
तोंडात बोट घालणे आश्चर्यचकित होणे
तोंड टाकणे अद्वातद्वा बोलणे
तोंडावाटे ‘ब्र’ न काढणे एकही शब्द न उच्चारणे
थांग न लागणे कल्पना न येणे
थुंकी झेलणे खुशामत करण्यासाठी लाचारी पत्करणे
उष्ट्या हाताने कावळा न हाकणे कधी कोणाला यत्किंचितही मदत न करणे
ओनामा प्रारंभ
एक घाव दोन तुकडे करणे ताबडतोब निर्णय घेऊन गोष्ट निकालात काढणे
भीतीने अंगावर शहारे येणे अंगावर काटा उभा राहणे